"Fimbo ya mbali haiui nyoka"
Sería el equivalente a nuestro: "Más vale pájaro en mano que ciento volando".
Traducido literalmente es: "Bastón a lo lejos no mata serpientes"
VOCABULARIO:
fimbo-palo, bastón
mbali-lejos
ku-ua-matar
nyoka-serpiente
miércoles, 25 de febrero de 2009
lunes, 23 de febrero de 2009
NOMBRES IV: CLASE N
En esta clase el prefijo para singular, plural y adjetivos suele ser una N. Digo "suele ser" porque en muchas ocasiones la N no existe o cambia a otra letra.
El prefijo para los verbos es la I para el singular y ZI para el plural.
Ejemplos:
Nyumba nzuri inaitwa Salama. (La casa bonita se llama Salama)
Nguo mbili zinatosha. (Dos vestidos son suficientes)
CASOS PARTICULARES:
1) la letra n sólo podrá ir delante de adjetivos que empiecen por d, g, j y z. En caso contrario desaparece.
Ejemplos: Nguo nzuri (vestido bonito), Nguo moja (un vestido), njia ndogo (camino pequeño), nyumba kubwa (casa grande).
2) los nombres de esta clase que sean animales se les trata como si fueran de la clase M/WA.
Ejemplos: Ng´ombe mbaya (la vaca mala), ndege wazuri (los pájaros bonitos).
3)Delante de m o v, la n se convierte en M: mbwa(perro), mbu(mosquito), mboga(verduras), mvua(lluvia).
VOCABULARIO:
Ndege-pájaro/s Ndizi-plátano/s
Nguo-vestido/s Ng´ombe-vaca/s
Njaa-hambriento/s Njia-camino/s
Nyumba-casa/s Nyoka-serpiente/s
Akili-inteligencia/s Dawa-medicina/s
Chai-té/s Kazi-trabajo/s
Kahawa-café/s Sukari-azúcar/es
Chumvi-sal Nyama-carne/s
Samaki-pez Asali-miel/es
Siagi-mantequilla Nazi-coco/s
Tende-dátil Siku-día/s
Saa-hora, reloj Taa-lámpara/s
Meza-mesa Fedha-dinero
Hesabu-números Furaha-diversión/es
Huzuni-pena Shida-pena/s
Nguvu-fuerza Habari-noticia/s
Hatari-peligro/s Ruhusa-permiso/s
Kalamu-lápiz/es Chupa-botella/s
El prefijo para los verbos es la I para el singular y ZI para el plural.
Ejemplos:
Nyumba nzuri inaitwa Salama. (La casa bonita se llama Salama)
Nguo mbili zinatosha. (Dos vestidos son suficientes)
CASOS PARTICULARES:
1) la letra n sólo podrá ir delante de adjetivos que empiecen por d, g, j y z. En caso contrario desaparece.
Ejemplos: Nguo nzuri (vestido bonito), Nguo moja (un vestido), njia ndogo (camino pequeño), nyumba kubwa (casa grande).
2) los nombres de esta clase que sean animales se les trata como si fueran de la clase M/WA.
Ejemplos: Ng´ombe mbaya (la vaca mala), ndege wazuri (los pájaros bonitos).
3)Delante de m o v, la n se convierte en M: mbwa(perro), mbu(mosquito), mboga(verduras), mvua(lluvia).
VOCABULARIO:
Ndege-pájaro/s Ndizi-plátano/s
Nguo-vestido/s Ng´ombe-vaca/s
Njaa-hambriento/s Njia-camino/s
Nyumba-casa/s Nyoka-serpiente/s
Akili-inteligencia/s Dawa-medicina/s
Chai-té/s Kazi-trabajo/s
Kahawa-café/s Sukari-azúcar/es
Chumvi-sal Nyama-carne/s
Samaki-pez Asali-miel/es
Siagi-mantequilla Nazi-coco/s
Tende-dátil Siku-día/s
Saa-hora, reloj Taa-lámpara/s
Meza-mesa Fedha-dinero
Hesabu-números Furaha-diversión/es
Huzuni-pena Shida-pena/s
Nguvu-fuerza Habari-noticia/s
Hatari-peligro/s Ruhusa-permiso/s
Kalamu-lápiz/es Chupa-botella/s
jueves, 19 de febrero de 2009
IMBA WIMBO
Aquí pongo esta preciosa nana de la película mi gran amigo Joe con su traducción. La canción se la debemos a Joanna, la primera valiente en poner un comentario en mi blog. !!!Gracias!!!
La letra es la siguiente:
Imba wimbo Wa upepo (Canta la canción del viento)
Wakati unajiwa na (Cuando seas tu mismo)
Imba wimbo wa upepo (Canta la canción del viento)
Wakati ndoto tamu (Cuando tengas dulces sueños)
Lala mpaka usiku uisheni (Duerme hasta que la noche acabe)
Upepo wa usiku Wimbo wangu na (El viento de la noche será mi canción)
Wimbo wangu inaendelea milele (y mi canción seguirá sonando para siempre)
VOCABULARIO:
ku-imba: cantar
ku-lala: dormir
ku-endelea: continuar
wimbo: canción
upepo: viento
ndoto: sueño
tamu: dulce
usiku: noche
milele: para siempre
La letra es la siguiente:
Imba wimbo Wa upepo (Canta la canción del viento)
Wakati unajiwa na (Cuando seas tu mismo)
Imba wimbo wa upepo (Canta la canción del viento)
Wakati ndoto tamu (Cuando tengas dulces sueños)
Lala mpaka usiku uisheni (Duerme hasta que la noche acabe)
Upepo wa usiku Wimbo wangu na (El viento de la noche será mi canción)
Wimbo wangu inaendelea milele (y mi canción seguirá sonando para siempre)
VOCABULARIO:
ku-imba: cantar
ku-lala: dormir
ku-endelea: continuar
wimbo: canción
upepo: viento
ndoto: sueño
tamu: dulce
usiku: noche
milele: para siempre
sábado, 7 de febrero de 2009
BABA YETU (PADRE NUESTRO) EL REY LEÓN (SWAHILI-ESPAÑOL)
Aquí pongo el Padre nuestro en swahili con la traducción al español.
Baba yetu uliye (Padre nuestro)
mbinguni yetu, yetu (en el cielo, nuestro, nuestro)
Amina! baba yetu, yetu, uliye (Amen! Padre nuestro)
Jina lako milele litukuzwe (Bendito es tu nombre para siempre)
Utupe leo chakula chetu (Danos hoy nuestra comida)
Tunachohitaji (La necesitamos)
Utusamehe makosa yetu, hey! (Perdona nuestros errores)
kama nasi tunavyowasamehe waliotukosea (Así como nosotros perdonamos a los que nos hicieron daño)
Usitututie katika majaribu lakini (No nos dejes caer en la tentación pero)
Utuokoe na yule milele na yule (Líbranos del mal para siempre)
Ufalme wako ufike (Que tu reino llegue)
utakalo lifanyike duniani kama mbinguni (Así en la tierra como en el cielo)
Amina! (Amen!)
Baba yetu uliye (Padre nuestro)
mbinguni yetu, yetu (en el cielo, nuestro, nuestro)
Amina! baba yetu, yetu, uliye (Amen! Padre nuestro)
Jina lako milele litukuzwe (Bendito es tu nombre para siempre)
Utupe leo chakula chetu (Danos hoy nuestra comida)
Tunachohitaji (La necesitamos)
Utusamehe makosa yetu, hey! (Perdona nuestros errores)
kama nasi tunavyowasamehe waliotukosea (Así como nosotros perdonamos a los que nos hicieron daño)
Usitututie katika majaribu lakini (No nos dejes caer en la tentación pero)
Utuokoe na yule milele na yule (Líbranos del mal para siempre)
Ufalme wako ufike (Que tu reino llegue)
utakalo lifanyike duniani kama mbinguni (Así en la tierra como en el cielo)
Amina! (Amen!)
viernes, 6 de febrero de 2009
DÍAS DE LA SEMANA (SIKU ZA JUMA)
Los días de la semana en swahili empiezan a contar desde el día sagrado que es el viernes:
Lunes-Jumatatu
Martes-Jumanne
Miércoles-Jumatano
Jueves-Alhamisi
Viernes-Ijumaa
Sábado-Jumamosi
Domingo-Jumapili
Lunes-Jumatatu
Martes-Jumanne
Miércoles-Jumatano
Jueves-Alhamisi
Viernes-Ijumaa
Sábado-Jumamosi
Domingo-Jumapili
domingo, 1 de febrero de 2009
BONGO FLAVA: X PLASTAZ
Aquí pongo un video de ¨Bongo Flava". Así se llama el hip hop alternativo tanzano. El grupo se llama X Plastaz que habla de los problemas sociales en África. La canción se llama "Nini dhambi kwa mwenye dhiki" del album Maasai hip hop.
La letra en swahili es la siguiente (iré poniendo la traducción al español):
Nini dhambi kwa mwenye dhiki?
¿Cual es el pecado de los pobres?
by X PlastazLyrics by Nelson C. Buchard (Faza Nelly)
From the album 'Maasai hip hop' (Out Here records, 2004)Swahili lyrics
(English intro):
All my people East AfricaTanzania, Uganda and Kenya
Dar es Salaam, A townWherever you are
Piga magoti, tuombe Mungu (Arrodíllate, Pidamos a Dios)
Hii ni siasa, dini, vita, ubwana, utwana, au kiama ghalika, sodoma na gomora? (Esto es la política, la religión, la guerra, tiranía, esclavitud, el día del juicio final, sodoma y gomorra?)
Simama imara, zunguka kila kona, kila anga angaza (Detente fuerte, mira en cada esquina, en cada lugar)
Kushoto, kulia, mbele, nyuma kote pitia (Observa a tu derecha, tu izquierda, delante, detrás)
Na hapo ulipojishikiza g'ang'ania, sikilizia, vumilia baadae usije jutia (Y ahora ten paciencia, escucha, no te vayas a arrepentir)
Hii ni mahususi na maalum kwa watu wangu (Esto va para mi gente)
Walemavu, vipofu, zeruzeru na wendawazimu (Mutilados, ciegos, albinos y locos)
Watoto wa mitaani, fukara, masikini na wenye akili zao timamu (Niños de suburbios, desgraciados, pobres y aquellos que piensan)
Hii kamba ngumu (Esto es una dura cuerda)
Mjue tunavutana na wenye nguvu (Que sepas que tiramos con fuerza)
Vitambi na mashavu (para derrocar a los poderosos)
Hakuna tena fair game (ya no más juego limpio)
Refarii kauzu (el árbitro está vendido)
Uwanja wenyewe mkavu (el campo está seco)
Ujira mgumu, malipo finyu (no hay trabajo, el salario bajo)
Kilichobaki kucheza rafu (hay que jugar duro)
Tumechoshwa na ukabaila, ubepari na ubeberu (Estamos cansados de los ricos, capitalistas y dictadores)
Wakati ndo huuUkombozi ndo huu (es hora de liberarnos)
Na sasa naamuru mliopo chini wote mpate divai ya vinibu
Mtetezi wenu nikaze gidamu
Nimwage sumu ya upupu juu yao
Wajikune bila aibu
Kwanza saluti kwa waliyotangulia kuzimu
Pili tuombe MunguBaba yetu, utupe mkate wetu wa kila siku
Utujaze nguvu
Tupate kudumu ndani ya game
Tutakapofika kuzimu siku ya hukumu
Utupe nafasi tupate kutubuKwani tunajua tunatenda maovu
Tunakula haramu
Tunatumia kila mbinu
Juju, uhalifu, upanganyifuIli tuweze kujikimu
Lakini isiwe kisingizio kwa wanadamu wengine kunyimwa haki zetu
Kutuzibia riziki zetu
Kutuita makafiri, dharau na kutukashifu
Kwani nini dhambi
Chorus :
Nini dhambi kwa mwenye dhiki,
Kipi haram, kipi halali,
Kila mmoja anaitaka hii riziki Kitendawili, vurugu mechi
Huwezi tabiri
Kwa nini ? Uliza swali, kama sote tungekuwa wasomi, matajiri
Ni nani angelifanya kazi za kutisha na hatari mfano ya mochwari
Kila mmoja wetu hapa mjini kaja kwa dili
Kila kitu, kila mahali
Na hata ngozi ya mtu dili
Wengine wachawi, waganga feki
Matapeli, wasafiri kafiri
Wakati wengine wapole kama walokole
Mchana pirika nyingi maofisini
Kumbe night kali, kahaba
Shuga, jambazi, mengine ya kusitiriAh!
Wapo waliopoteza maisha katika kufight life
Kumbukumbu zao zimebaki makaburini
Na wapo waliopoteza kabisa tumaini la kuwini
Hao roho zao utadhani wamezitoa rehani
Wakikutight mahali fulani
Inabidi uwakabidhi mshahara wote wa mwisho wa mwezi
(Chorus)
Kweli Bongo kutafuta braza
Utajajuta utakapojikuta huna hata bukta
Shauri yako we tegesha tu kama golikipa
Na hao unaowategemea mwishowe watakutosa
Huna elimu, hun fani
Lakini nguvu, ulimi, uchumi unao unaukalia
KumbukaKupata au kukosa yote ni kawaida
Sometimes unalala unaota unakula
Unakunywa, unapiga denda
Na kula uroda na demu bomba
Ukikurupuka tu unakuta patupu
Hakuna kitu
(Chorus, Yamat singing a traditional Maasai song)
La letra en swahili es la siguiente (iré poniendo la traducción al español):
Nini dhambi kwa mwenye dhiki?
¿Cual es el pecado de los pobres?
by X PlastazLyrics by Nelson C. Buchard (Faza Nelly)
From the album 'Maasai hip hop' (Out Here records, 2004)Swahili lyrics
(English intro):
All my people East AfricaTanzania, Uganda and Kenya
Dar es Salaam, A townWherever you are
Piga magoti, tuombe Mungu (Arrodíllate, Pidamos a Dios)
Hii ni siasa, dini, vita, ubwana, utwana, au kiama ghalika, sodoma na gomora? (Esto es la política, la religión, la guerra, tiranía, esclavitud, el día del juicio final, sodoma y gomorra?)
Simama imara, zunguka kila kona, kila anga angaza (Detente fuerte, mira en cada esquina, en cada lugar)
Kushoto, kulia, mbele, nyuma kote pitia (Observa a tu derecha, tu izquierda, delante, detrás)
Na hapo ulipojishikiza g'ang'ania, sikilizia, vumilia baadae usije jutia (Y ahora ten paciencia, escucha, no te vayas a arrepentir)
Hii ni mahususi na maalum kwa watu wangu (Esto va para mi gente)
Walemavu, vipofu, zeruzeru na wendawazimu (Mutilados, ciegos, albinos y locos)
Watoto wa mitaani, fukara, masikini na wenye akili zao timamu (Niños de suburbios, desgraciados, pobres y aquellos que piensan)
Hii kamba ngumu (Esto es una dura cuerda)
Mjue tunavutana na wenye nguvu (Que sepas que tiramos con fuerza)
Vitambi na mashavu (para derrocar a los poderosos)
Hakuna tena fair game (ya no más juego limpio)
Refarii kauzu (el árbitro está vendido)
Uwanja wenyewe mkavu (el campo está seco)
Ujira mgumu, malipo finyu (no hay trabajo, el salario bajo)
Kilichobaki kucheza rafu (hay que jugar duro)
Tumechoshwa na ukabaila, ubepari na ubeberu (Estamos cansados de los ricos, capitalistas y dictadores)
Wakati ndo huuUkombozi ndo huu (es hora de liberarnos)
Na sasa naamuru mliopo chini wote mpate divai ya vinibu
Mtetezi wenu nikaze gidamu
Nimwage sumu ya upupu juu yao
Wajikune bila aibu
Kwanza saluti kwa waliyotangulia kuzimu
Pili tuombe MunguBaba yetu, utupe mkate wetu wa kila siku
Utujaze nguvu
Tupate kudumu ndani ya game
Tutakapofika kuzimu siku ya hukumu
Utupe nafasi tupate kutubuKwani tunajua tunatenda maovu
Tunakula haramu
Tunatumia kila mbinu
Juju, uhalifu, upanganyifuIli tuweze kujikimu
Lakini isiwe kisingizio kwa wanadamu wengine kunyimwa haki zetu
Kutuzibia riziki zetu
Kutuita makafiri, dharau na kutukashifu
Kwani nini dhambi
Chorus :
Nini dhambi kwa mwenye dhiki,
Kipi haram, kipi halali,
Kila mmoja anaitaka hii riziki Kitendawili, vurugu mechi
Huwezi tabiri
Kwa nini ? Uliza swali, kama sote tungekuwa wasomi, matajiri
Ni nani angelifanya kazi za kutisha na hatari mfano ya mochwari
Kila mmoja wetu hapa mjini kaja kwa dili
Kila kitu, kila mahali
Na hata ngozi ya mtu dili
Wengine wachawi, waganga feki
Matapeli, wasafiri kafiri
Wakati wengine wapole kama walokole
Mchana pirika nyingi maofisini
Kumbe night kali, kahaba
Shuga, jambazi, mengine ya kusitiriAh!
Wapo waliopoteza maisha katika kufight life
Kumbukumbu zao zimebaki makaburini
Na wapo waliopoteza kabisa tumaini la kuwini
Hao roho zao utadhani wamezitoa rehani
Wakikutight mahali fulani
Inabidi uwakabidhi mshahara wote wa mwisho wa mwezi
(Chorus)
Kweli Bongo kutafuta braza
Utajajuta utakapojikuta huna hata bukta
Shauri yako we tegesha tu kama golikipa
Na hao unaowategemea mwishowe watakutosa
Huna elimu, hun fani
Lakini nguvu, ulimi, uchumi unao unaukalia
KumbukaKupata au kukosa yote ni kawaida
Sometimes unalala unaota unakula
Unakunywa, unapiga denda
Na kula uroda na demu bomba
Ukikurupuka tu unakuta patupu
Hakuna kitu
(Chorus, Yamat singing a traditional Maasai song)
Suscribirse a:
Entradas (Atom)
